21.02.2025.

Курир – питање у вези с каматама на стамбене кредите

Питање: С обзиром на то да је Европска централна банка 30. јануара спустила референтну каматну стопу за 0,25 процентних поена и да је та одлука ступила на снагу 5. фебруара, можемо ли очекивати да ће се и на српском тржишту смањити камате на стамбене кредите?

Одговор: Одлуке Европске централне банке, која је од јуна 2024. године у неколико наврата снижавала референтне каматне стопе, свакако су један од фактора који утичу на смањење просечних стопа EURIBOR. С обзиром на то да су тромесечни и шестомесечни EURIBOR најчешћи референтни индекси за обрачун каматне стопе на евроиндексиране кредите с променљивом каматном стопом у Републици Србији, снижење стопа EURIBOR свакако доводи до смањења променљиве компоненте у обрачуну номиналне каматне стопе на те кредите. Сам датум усклађивања каматне стопе зависи од уговорене динамике усклађивања.

Међутим, без обзира на тренутни евидентни пад стопа EURIBOR, како се не би поновила ситуација да раст ових стопа доведе до наглог и оштрог раста каматних стопа на кредите становништву, знатног оптерећења месечних прихода дужника, тешкоћа у отплати и у крајњој инстанци раста проблематичних кредита, Народна банка Србије је сматрала да ово питање треба законски и системски уредити. Због тога је као привремену меру до усвајања новог Закона о заштити корисника финансијских услуга донела Одлуку о привременом ограничењу каматних стопа код уговора о кредиту закључених са корисником – физичким лицем, којом се дужницима по стамбеним кредитима пружа сигурност у погледу максималне каматне стопе на те кредите до краја 2025. године. Овом мером је предвиђено да максимална каматна стопа за постојеће кредите с променљивом стопом не може бити већа од 5%, што је ниже од тренутних тржишних каматних стопа на стамбене кредите с променљивом стопом, које би се у просеку кретале око 5,5%, имајући у виду да се тромесечни и шестомесечни EURIBOR тренутно крећу на нивоима од око 2,5%. Захваљујући уведеном ограничењу каматних стопа месечна рата због ограничења каматних стопа биће нижа од рате без предвиђених ограничења.

Кабинет гувернера